مارستا تىرشىلىك ەتۋ مۇمكىن بە؟ - كەرۋەن تورابى

مارستا تىرشىلىك ەتۋ مۇمكىن بە؟

ايعا ۇشۋ، عارىشتى يگەرۋ، مارستى زەرتتەۋ – مۇنىڭ ءبارى سوڭعى ۋاقىتتا ادام كۇن جۇيەسىن تولىقتاي زەرتتەۋدى قولعا العانىن بىلدىرەدى. ادامزات باسقا دا عالامشارلاردا ءومىر سۇرۋگە ىنتىق. الداعى ۋاقىتتا مۇنى جۇزەگە اسىرامىز دەپ قۇلشىنىپ وتىر. بۇل قانشالىقتى شىندىق؟ ءبىز باسقا عالامشارلاردا ءومىر سۇرە الامىز با؟

جالپى، عارىش الەمىن يگەرۋ ءۇشىن جۇڭگو مەن امەريكا اراسىندا باسەكە قىزۋ ءجۇرىپ جاتىر. اسىرەسە يلون ماسك پەن دجەف بەزوس سىندى امەريكالىق ميللياردەرلەر عارىش الەمىن زەرتتەيتىن ءوز كومپانيالارىن قۇرعاننان سوڭ بۇل باسەكە ءتىپتى قىزا ءتۇستى.

يلون ماسك مارستى، دجەف بەزوس ايدى بىرىنشى بولىپ يگەرۋدى قالايدى.

«ءبىز جەر بەتىنەن كەتەمىز، كەتۋگە ءماجبۇرمىز. قالعىسى كەلگەندەر قالا بەرسىن. ميلليونداعان ادامدار ايدا جۇمىس ىستەپ، جەر بەتىندەگى اۋىر ونەركاسىپتىك نىسانداردى سول جاققا كوشىرۋگە بولادى. بۇل جەر بەتىندەگى تىم اسقاق قاجەتتىلىكتەردى وتەۋدىڭ بىردەن-ءبىر جولى»، – دەگەن ەدى بەزوس.

ال جاڭا يدەيالاردى جۇزەگە اسىرۋدان شارشامايتىن يلون: «100 جىل ىشىندە مارس بەتىن جەر سياقتى سۋى مول، اۋاسى ساف پلانەتا ەتەمىن» دەپ ايدى اسپانعا ءبىر-اق شىعارعان ەدى. ءبىز بۇل تۋرالى «ماسكتىڭ مارسقا قاتىستى 100 جىلدىق جوسپارى» اتتى كولەمدى ماقالامىزدا ايتقان ەدىك.

NASA جاريالاعان قىزىل عالامشاردىڭ بۇگىنگى كورىنىسى

يلون ماسك قىزىل عالامشاردى وتارلاۋدى ارماندايدى. بۇل ارمانىن 2000- جىلدارىSpaceX كومپانياسىنىڭ نەگىزىن قالاعاندا-اق جۇزەگە اسىرۋدى باستاپ كەتتى. ولNASA عارىش اگەنتتىگىنىڭ بۇل ىسكە سەلقوس قاراپ جاتقانىن، 4-5 جىل اراسىندا مارس پلانەتاسىنا ادام جىبەرمەيتىنىن ءبىلىپ، بۇل ءىستى ءوزى تاۋەلسىز جۇزەگە اسىرۋدى باستادى. ونىڭ ويىنشا، كەزى كەلىپ ادامدار جەر شارىن تاستاپ كەتەدى. سول كەزدە ادامزاتتىڭ جاڭا مەكەنى مارس سياقتى عالامشارلار بولماق ەكەن.

سونىمەن، 2024- جىلى امەريكالىق كاسىپكەر يلون ماسك العاشقى رەت ادامداردى مارسقا جىبەرۋدى جوسپارلاپ وتىر. ولار قىزىل پلانەتانى زەرتتەپ قانا قويماي، جەردەن تىس پايدالى رەسۋرستاردى بەلسەندى ىزدەۋمەن دە اينالىسادى. الايدا، وسىنداي ماڭىزدى وقيعانىڭ جالپى ەيفورياسىنا قاراماستان، بولاشاق ميسسيانىڭ قارسىلاستارى كوپ. مىسالى، 2014- جىلى با ا ۇكىمەتى مۇسىلمانداردىڭ مارسقا ۇشۋىنا تىيىم سالاتىن زاڭ شىعاردى. ولاردىڭ پىكىرىنشە، بۇل عالامشارعا ۇشۋ ادامنىڭ وزىنە-ءوزى قول جۇمساۋىمەن بىردەي. ال الەمدەگى ءبىرقاتار عارىش اگەنتتىكتەرى قىزىل پلانەتادا تۇراقتى كولونيا قۇرۋ ۇزاق قاشىقتىققا بايلانىستى پايداسىز ينۆەستيتسيا بولۋى مۇمكىن دەپ سانايدى. جەردەن مارسقا قاجەتتى رەسۋرستاردى تاسىمالداۋ ءۇشىن جۇك تاسىمالىن ارزانداتۋ مۇمكىن ەمەس.

جەر مەن مارستىڭ ۇقساستىعى

جالپى، مارس پەن جەردىڭ اراسىندا ۇقساستىقتار وتە كوپ. سالىستىرىپ كورەيىك:

1. جەر شارىنىڭ اۋدانى 510072000 شارشى شاقىرىم بولسا، مارستىڭ اۋدانى 144800000 شارشى شاقىرىم.

2. جەر بەتىندەگى تاۋلىك 23 ساعات، 56 مينۋت، 4 سەكۋند بولسا، مارستاعى تاۋلىك 24 ساعات، 40 مينۋت.

3. جەر بەتىندەگى جىل 365 كۇن بولسا، مارس عالامشارىنداعى 1 جىل 686.971 تاۋلىك. ياعني ەكى جىلعا جۋىق. 

4. مارستا دا 4 مەزگىل بار. ءبىراق ول بىزدەگىدەي 3 ايعا بولىنبەيدى. مارستىڭ كوكتەمى 7 اي، جازى 6 اي، كۇزى 5 ايدان اسا، قىس 4 ايعا سوزىلادى.

ەڭ باستىسى جاقىندا عالىمدار مارستا سۋ بار ەكەندىگىن دالەلدەدى.

مارستا تىرشىلىك ەتۋ مۇمكىن بە؟

مارسقا جەتۋ ءۇشىن ادام ەڭ از دەگەندە 225 ميلليون شاقىرىم جول ءجۇرۋى كەرەك. ارينە، ول ادامزاتتىڭ ءالى ۇزاق پلانەتاارالىق ساياحاتتار جاساۋ ءۇشىن قاجەتتى تەحنولوگيانىڭ جەتكىلىكتى دەڭگەيدە بولماۋىنا بايلانىستى، مارسقا ۇشۋ وتە ءىش پىستىرارلىق بولادى. جانە بۇل قاشىقتىق ەڭ تاباندى، ەڭ تاجىريبەلى عارىشكەردى دە پسيحيكالىق اۋىتقۋشىلىققا ۇشىراتۋى مۇمكىن. عارىشكەرلەر مارسقا اياق باسقان كۇننىڭ وزىندە قىزىل پلانەتانىڭ قاھارلى سۋىعى مەن قولايسىز اۋا رايىنا قارسى تۇرۋى كەرەك. 

مارستانۋشى عالىمداردىڭ مالىمەتتەرى بويىنشا، عارىشكەرلەردىڭ دەنساۋلىعى مەن ومىرىنە قاۋىپ توندىرەتىن نەگىزگى پروبلەمالار پلانەتاداعى سالماقسىزدىق، اتموسفەرا مەن وتتەگىنىڭ ازدىعىمەن بىرگە  رادياتسيانىڭ جوعارى دەڭگەيى بولماق. مارس انتاركتيكادان دا سۋىق. سونىمەن قاتار، كەيدە مارستىڭ بارلىق جارتى شارلارىن قامتىعان قۋاتتى شاڭدى داۋىلدار قىزىل پلانەتانى وتارلاۋ پروتسەسىن ايتارلىقتاي باياۋلاتادى.

مارستاعى شاڭدى داۋىل

العاشقى قونىستانۋشىلار ءومىرىن ساقتاپ قالۋ ءۇشىن: داۋىلدى الدىن الا بولجاۋدى ۇيرەنىپ، باسپانالار تۇرعىزىپ، اپاتقا ۇشىراسا مارس بەتىندەگى بۇكىل كولونيانىڭ جويىلۋىنا اكەلۋى مۇمكىن ەلەكتروندىق جابدىقتى قورعاۋدىڭ جولدارىن ىزدەستىرۋگە تۋرا كەلەدى.

مارستى وتارلاعان كۇننىڭ وزىندە ءسىز سىرتتا جەردەگىدەي ەمىن-ەركىن جۇرە المايسىز، سەبەبى مارس اتموسفەراسىنىڭ 95 پايىزى كومىرقىشقىل گازىنان تۇراتىندىعىنا بايلانىستى ادامنىڭ تاعدىرى ەشقانداي سىرتقى قورعانىسسىز بىرنەشە مينۋت ىشىندە شەشىلەدى. مارستا سكافاندر بولسا بىرنەشە كۇن، سكافاندرسىز 80 سەكۋند ءومىر سۇرە الاسىز. مارس اتموسفەراسىنىڭ 95 پايىزى كاربونات انگيدريد گازىنان قۇرالعان. تەمپەراتۋرا: ورتاشا -55° C، ەكۆاتوردا +20° C، سولتۇستىك پوليۋستە -153° C. بۇل تۋرالى ءبىز «ادامزات باسقا عالامشارلاردا ومىر سۇرە الا ما؟» اتتى تانىمدىق ماقالامىزدا ايتىپ وتكەن بولاتىنبىز. 

قورىتا ايتقاندا، مارستى وتارلاۋ بولاشاقتىڭ ەنشىسىندە. ءدال بۇگىنگى تەحنولوگيانىڭ جەتىستىگى وعان قاۋقارسىز. بالكىم 100 جىل نەمەسە 1000 جىلدان سوڭ مارستاعى ادامدار: «مارستى يگەرۋ XXI عاسىردىڭ باسىندا باستالعان ەدى» دەپ ايتىپ وتىرۋى دا عاجاپ ەمەس.

قاينار: قازاقىستان تورابى | رەداكتور: سارماي | كورىلىم : 1461 رەت

  • نازارلارىڭىز بىزدە بولسىن

ءسىز قىزىعاتىن مازمۇندار


جۇڭگو جىلجىمالى حابارلاسۋ سەرىكتەستىگى

تەكشەمىزگە قوسىلىڭىز